مستند تشییع رهبر چرایی حضور مردم را روایت کند نقش مستندساز در بحران
به گزارش کاراموند، محمد سلیمی راد مستندساز، با اشاره به ساخت مستند حماسه برنو در رابطه با مقاومت عشایر کهگیلویه و بویراحمد در جنگ رمضان، اظهار داشت که مستند مراسم خاکسپاری رهبر شهید باید چرایی حضور مردم را روایت کند.
محمد سلیمی راد مستندساز در رابطه با اهمیت ثبت رویدادهای تاریخی همچون مراسم خاکسپاری رهبر انقلاب به خبرنگار مهر اظهار داشت: ثبت چنین مراسمی بدون تردید ارزش تاریخی خواهد داشت و هر مستندساز می تواند از زاویه نگاه خود بخشی از آنرا روایت کند. اگر مهلتی برای عرضه نگاهی متفاوت فراهم گردد، در این مراسم حضور خواهم داشت. در واقع مهم ترین بخش چنین رویدادی حضور مردم با فرهنگ ها، اقوام و سلیقه های مختلف در کنار یکدیگر است. این همدلی، فراتر از ثبت یک مراسم، می تواند تصویری از انسجام اجتماعی و احساس تعلق مردم به کشور را برای آیندگان به یادگار بگذارد.
کارگردان مستند «آغا حسن» در رابطه با خصوصیت یک مستند ماندگار هم بیان کرد: آن چه یک مستند را ماندگار می کند، توجه به جزئیات و روایت چرایی اتفاقات است. اگر تنها تصاویر یک مراسم ثبت گردد، شاید ارزش آرشیوی داشته باشد، اما آن چه برای نسل های آینده اهمیت دارد، شناخت انگیزه ها، احساسات و علل حضور مردم است. نسل های آینده بیشتر از تعداد افراد حاضر در یک مراسم، می خواهند بدانند چرا مردم در آن لحظه تاریخی کنار یکدیگر قرار گرفتند.
سلیمی راد ضمن اشاره به مسئولیت مستندسازان در ثبت رویدادهای معاصر اظهار داشت: ثبت وقایع امروز، بخصوص در شرایط حساس، مسئولیتی مهم بر عهده مستندسازان است. این کار با وجود دشواری ها و محدودیت های فراوان، برای حفظ حافظه تاریخی کشور ضرورت دارد. با این وجود، ضروری است نهادهای مسئول شرایطی فراهم آورند تا این آثار با امنیت و آرامش بیشتری تولید شوند. آرشیو ذهن هر مستندساز پر از لحظاتی است که هیچگاه ثبت نشدند؛ راش های گرفته نشده، ایده های ناتمام و حسرت فرصت هایی که از دست رفت. این خلأ زمانی جبران خواهد شد که اهمیت حضور مستندساز در شرایط بحرانی به رسمیت شناخته شود، کسی که با سلاح دوربین، وظیفه ثبت تاریخ را بر عهده دارد.
این مستندساز، در رابطه با جدیدترین اثر خود با عنوان «حماسه برنو» اظهار داشت: این مستند به مقاومت عشایر و مردم استان کهگیلویه و بویراحمد در مقابل سوخت رسان ها و بالگردهای آمریکایی می پردازد؛ زمانیکه نیروهای آمریکایی در جست وجوی خلبان جنگنده ای بودند که احتمال می رفت در کوه های اطراف دهدشت فرود آمده باشد.
وی در رابطه با انتخاب این موضوع توضیح داد: عشایر همواره در بزنگاه های مهم تاریخی نماد مقاومت بوده اند. پیش از این هم این خصوصیت را در کتاب ها و داستانهای دیگران دیده بودم، اما زمانیکه از نزدیک شاهد حضور، غیرت و ایستادگی آنها شدم، به این نتیجه رسیدم که این روحیه ایثار و مقاومت ظرفیت آنرا دارد که در چارچوب یک مستند روایت و بعنوان بخشی از حافظه تاریخی ثبت گردد.
سلیمی راد در رابطه با روند تولید «حماسه برنو» اظهار داشت: بخش نخست مستند همزمان با وقوع حادثه و در جریان حضور بالگردهای دشمن و مقاومت عشایر در منطقه کوه سیاه دهدشت فیلمبرداری شد. چند روز بعد هم گفتگوهایی با مردم انجام گرفت تا روایت آنها از حضور مسلحانه با سلاح برنو و نحوه مواجهه شان با دشمن ثبت گردد. ادامه فیلمبرداری در ماه های آتی صورت خواهد گرفت و انتظار می رود خروجی نهایی، مستندی کوتاه با زمان تقریبی ۳۰ تا ۳۵ دقیقه باشد.
این مستندساز در رابطه با دشوارترین بخش تولید اثر هم بیان کرد: در مستندسازی بحران، حضور میدانی در لحظه وقوع حادثه دشوارترین مرحله است. با وجود اهمیت ثبت این لحظات، هنوز سازوکار مشخصی برای حضور مستندسازان در چنین موقعیت هایی وجود ندارد و گاهی موانعی هم بر سر راه آنها ایجاد می شود. از طرفی، رسیدن به روایتی دقیق و منسجم هم زمان بر است. درواقع، در مستندهای بحران نمی توان در رابطه با روایت، شتاب زده تصمیم گرفت. بنابراین چند ماه صرف رسیدن به ساختاری شد که هم حقیقت حادثه را منتقل کند و هم نگاهی عمیق تر به آن داشته باشد.
وی در انتها در رابطه با رویکرد روایی «حماسه برنو» اظهار داشت: این مستند تنها به ثبت یک واقعه تاریخی محدود نمی گردد، بلکه تلاش می کند هویت، فرهنگ و پیشینه عشایر را هم به تصویر بکشد. بدون پرداختن به این پیشینه، نقش عشایر در این رویداد به درستی روایت نخواهد شد. عشایر در طول تاریخ بارها از سرزمین خود دفاع کرده اند، اما کمتر آن گونه که شایسته بوده اند دیده شده اند. در دوران دفاع مقدس هم خیلی از آنها به شکل خودجوش و با سلاح شخصی در میدان حضور داشتند و امروز هم همچنان از نمادهای مقاومت به شمار می روند.
محمد سلیمی راد، کارگردان مستند، آثاری همچون «ماهر»، «سرباز شماره صفر» و... در کارنامه هنری خود دارد.
منبع: كاراموند
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان کاراموند در مورد این مطلب